Category Archives: Moezel

Lubentiushof Riesling trocken Mosel 2015

Vandaag staat er een Moezel Riesling op de proeftafel. Het is de “Gutswein”, zeg maar het “instapmodel”  van het wijngoed Lubentiushof uit Niederfell, vlak bij Koblenz.

De Moezel is als wijngebied al lang bekend: sinds de vierde eeuw na Christus wordt hier wijn verbouwd. Het begin van de 17e eeuw was het hoogtepunt van de Moezel: was het wijnbouw areaal ruim dertig keer zo groot als nu. Lange tijd was zoete riesling, de druif die de wijnbouw hier domineert met een aandeel van meer dan 60%, hier de mode. Maar sinds enkele decennia is het tij verandert en zijn er steeds meer wijnmakers die zich toeleggen op het maken van droge wijnen.
De Moezel ontspringt in de Vogezen (Frankrijk) en stroomt langs de Luxemburgse grens door de Eiffel en Hondsrug om vervolgens bij Koblenz in de Rijn te stromen.

Terrassen in de wijngaard

Onze Lubentiushof Gutsriesling komt van een wijngaard van ongeveer 4 ha groot, genaamd Gondorfer Gäns. Andreas en Susanne Barth kochten dit wijngoed  in 1994. Zij hadden geen ervaring met wijnbouw, wel ideeën en ambitie. De wijngaard ligt in het gebied dat wel Terassenmosel wordt genoemd: de wijngaarden zijn hier bijzonder stijl. De Gonsdorfer Gäns is extreem stijl (tot wel 60%). Daardoor moet in de wijngaard alles met de hand gebeuren: machines hebben hier geen kans. Er is wel een soort monorail-treintje om materiaal te vervoeren. Andreas en Susanne werken zeer milieubewust en gebruiken geen insecticiden en mest, oogsten laat en doen alles in de wijngaard met de hand. Ook de vergisting verloopt natuurlijk: Andreas voegt geen gist toe.

Bodem van donkere leisteen

Het resultaat is een mooie frisse en strakke Riesling met een lange afdronk. De wijn heeft een hoog zuur gehalte die door wat restzoet keurig in balans wordt gehouden (zonder dat de wijn zoet is geworden).  Direct na het openen ruik je wat gout de petrole, maar dat vervliegt snel. We proeven grapefruit, honing, witte perzik en munt. De wijn heeft een lange afdronk met daarin een klein bittertje. Deze wijn heeft slechts 11% alcohol.

Prijs-kwaliteit:
wij kochten de wijn voor € 12 bij Wijnopdronk. Winterbergwijnen uit Heemskerk voert dit huis ook. Een wijn van deze kwaliteit is een dergelijke prijs naar onze mening zeker waard.

Wijn-spijs:
Gegeven het hoge zuur en het frisse karakter denken wij aan een ceviche  gegaarde witte vis. Wij zouden geen vette vis als zalm nemen. Ook kan deze wijn een prima begeleider van bijvoorbeeld mosselen zijn, of een frisse salade.

Proefnotitie Fritz Haag 2010 Brauneberger Juffer Sonnenuhr GG

We hebben vandaag een Moezelwijn op de proeftafel staan. Deze wijnstreek bevindt zich in midden Duitsland, en strekt zich over een lengte van ongeveer 100 km uit van Trier (vlak bij Luxemburg Stad) tot Koblenz, waar de Moezel in de Rijn uitmondt. De rivier heeft zich hier diep in het landschap ingegraven en vele hellingen zijn extreem steil. Alle goede wijngaarden liggen op het zuiden. Door het grillige verloop van de rivier zijn er vele beschutte plekken met een opvallend microklimaat. In het midden van de Moezel, het gebied rond Bernkastel, wordt de bodem gevormd door leisteen. Daardoor hebben de meeste wijnen duidelijke minerale tonen. De dominante druivensoort is hier de Riesling, ruim 60% van alle wijn die hier gemaakt wordt stamt van deze druif. En de wijn die wij proeven is een Riesling Auslese. Dat betekent dat de wijn is gemaakt van bijzonder rijpe druiven.

Brauneberger Juffer Sonnenuhr

De wijn die wij proeven komt van de wijngaard Brauneberger Juffer Sonnenuhr. De term Juffer, heeft in het Duits dezelfde betekenis als in het Nederlands: een ongetrouwde vrouw. De wijngaard behoorde aan het eind van de 18e eeuw toe aan een Duitse aristocraat die drie dochters had. Alle dochters  bleven ongetrouwd en zij namen op een gegeven moment het beheer van de wijngaard over. Zo is de naam Brauneberger Juffer ontstaan. Door de goede ligging en het goede beheer van de wijngaard, werden de wijnen van deze wijngaard weldra zeer bekend. Naar verluid was zelfs Napoleon een liefhebber van Riesling van de Brauneberger Juffer. Het wijnhuis Fritz Haag bezit een perceel van ongeveer 6 ha in de Brauneberger Juffer, en ca. 3 ha van de Brauneberger Juffer Sonnenuhr, het beste deel in het midden van de wijngaard. De wortels van de druivenranken dringen hier meters diep de bodem in om daar hun water en mineralen te vinden.

Oliver Haag in de wijngaard

Het wijnhuis Frits Haag bestaat al sinds de 17e eeuw en is altijd binnen de familie gebleven. Het dorp Brauneberg heeft in 1925 de naam van haar beroemste wijngaard aangenomen. Daarvoor heette het dorp Düsemond. Niet verrassend dus dat het wijngoed van Haag de naam “Düsemonder Hof” draagt. De vader van de huidige eigenaar Oliver Haag, Wilhelm Haag, heeft de het huis Frits Haag tot ongekende hoogte gebracht en vandaag de dag hoort het wijngoed tot de grote huizen van de Moezel. Oliver, die aan de wijnuniversiteit in Geisenheim (in de Rheingau) studeerde, nam het beheer van het wijngoed in 1995 van zijn vader over.

Wij hebben de jaargang 2010 op de proeftafel staan. In de winkel wordt nu een latere jaargang aangeboden, actueel 2015. Deze wijnen kunnen gemakkelijk een jaar of 10 rijpen op de fles, zich daarbij steeds verder ontwikkelend en steeds interessanter wordend.  Ons advies: koop een paar flessen en leg ze weg. Het is vloeibaar goud.

De wijn is strogeel en bij het inschenken valt ons op dat er nog een klein restje koolzuur in de wijn is achtergebleven (als onderdeel van het vergistingsproces) want er verschijnen wat kleine belletjes in het glas. Het bouquet is vrij intens met in het begin, heel licht, een klein beetje van het voor Riesling zo typische gout de pétrole. Wij ruiken verder grapefruit, honing en appel. We proeven een prachtig volle wijn, rijk aan minerale tonen, grapefruit, appel, peer en honing. De wijn is mooi droog, heeft een mooie zuurbalans en een lange afdronk.

Prijs-kwaliteits verhouding:
Dit is werkelijk een prachtige Riesling. Te koop o.a. bij de Gouden Ton voor ca €36. Dat is natuurlijk een stevige prijs, maar deze wijn is het echt waard. En, vanzelfsprekend raden wij u aan om uw ongeduld te bedwingen en de wijn even weg te leggen. Met een paar jaar rijping geeft deze fles u nog heel veel extra genoegen.

Wijn-spijs:
Deze wijn is zo mooi dat wij er het liefst puur van genieten. Maar je kunt er natuurlijk ook wit vlees of vis bij eten.

Tot slot over de classificatie:
deze wijn heeft de aanduiding GG: Großes Gewachs. Dat is een aanduiding voor een wijn die van een specifieke, kwalitatief zeer goed wijngaard komt (vergelijkbaar met een Grand Cru in Frankrijk, hoewel de naam in Duitsland niet wettelijk beschermd is). Een Großes Gewachs staat voor topwijn uit Duitsland!

 

Weingut Thanisch 2011 Riesling Alte Reben “R”

Vandaag staat er een Riesling uit het Moeselgebied op de proeftafel. Deze “Alte Reben”, dus van oude stokken van tenminste 40 jaar, komen uit Lieser een dorpje vlak bij Bernkastel in het midden van de Moeselstreek.

Door Daniel Ullrich. Subsequent edits by Michiel1972. – A crop of Image:Rhein-Karte.png, higlighting the Moselle River. Some colour alterations by Michiel1972, From Wikipedia.

In deze streek is Riesling de koningsdruif, maar er wordt ook redelijk veel Weissburgunder (Pinot Blanc), Spätburgungder (Pinot Noir) en Rivaner geproduceerd. De rivier (de Moesel) snijdt hier door hooggelegen land, dus de helingen (zogenaamde “Weinberge”) zijn hier heel stijl. De beste, daaronder die van de wijngaard Lieserer Niederberg in Helden zijn zuidwaarts gelegen, waardoor de druiven veel zonlicht krijgen, terwijl het microklimaat toch relatief koel is. Daardoor is er een beheerste en langzame groei van de druiven. Dit komt de kwaliteit ten goede (concentratie van smaak).

Lieser im Mosel

Het wijnhuis Thanisch bestaat al eeuwen, sinds 1648. Sinds 2001 heeft Jörg Thanisch hier de leiding. Hij verbouwt zijn druiven op ca. 8 hectare. Het is dus een redelijk klein wijngoed. Jörg laat de vergisting zo veel mogelijk natuurlijk plaatsvinden. De natuurlijke gistcellen die op de druiven zitten kunnen dus ongestoord hun werk doen. In RVS-tanks en bij een gecontroleerde temperatuur, dat wel. De vergisting duurt zo’n drie weken – relatief lang, maar dit langzame proces komt de wijn ten goede vindt Jörg.

Vergisting in RVS tanks

De wijn op onze proeftafel is van het jaar 2011. Hoewel u moeite zult hebben dat jaar te vinden, publiceren wij deze beschrijving omdat dit een wijn is die met enige rijping veel mooier wordt.  Latere jaargangen, met name 2015 en 2016 zijn goed verkrijgbaar. Wij moedigen u aan om deze wijn een paar jaar weg te leggen. Wat een verrassing staat u dan over een jaar of 5 te wachten: zo mooi kan Riesling zijn!

Wij proefden de wijn op 6-jarige leeftijd. Het was een genot, maar ook een verdere rijping op de fles was zeker mogelijk geweest. Wij verwachten dat deze wijn rustig een jaar of 10 kan rijpen en dan vitaal en levenslustig, maar wel gerijpt, uit de fles komt.

Bij het inschenken van deze zacht gele wijn viel ons onmiddellijk op dat er nog een klein restje koolzuur in de fles zat.  Het aroma gaf al een lichte vorm van  de voor Riesling zo typische “gout de pétrole” af en verder honing, citrus en een hint van wit fruit. In de mond vielen ons de aangename zuurgraad en het zacht filmende, en aangename, mondgevoel op. Deze wijn heeft een vrij hoge smaak intensiteit, met aroma’s van honing, peer, citrus, lichte minerale tonen, en een klein beetje amandel (dat net een klein bittertje in de afdronk geeft). De afdronk is lang.

Prijs-kwaliteit:
dit is een hele mooie Riesling. De recente jaargangen zijn voor rond de twintig euro te koop, onder andere bij Gall & Gall, Andere Wijn en Erkens (Neusvoorgoedewijn.nl). Ons advies: leg in ieder geval een aantal flessen weg.  Het is de investering waard!

Wijn-spijs:
Gegeven de hoge smaakintensiteit en de zuurgraad van de wijn moet de maaltijd die er tegenover staat flink in z’n schoenen staan. Wij denken aan een stevig stuk witvis, bijvoorbeeld fijn gekruide zeeduivel. Of, aromatische (scherpe) Aziatische gerechten met chili en gember, zoals sweet & sour porc.

 

 

Dr Loosen 2015 Blauschiefer Riesling

Blauwe leisteen

Het wijngoed van Dr Loosen maakt wereldberoemde Rieslings van druiven uit “Grosse Lagen” in het gebied rond Bernkastel aan de Moesel, zo min of meer wat de Grand Cru Classé wijnen zijn voor de Bordeaux. Bij ons op de proeftafel staat echter de “instapper” van dit huis: een wijn zonder nadere geografische aanduiding die alleen het “merk” Blauwe Leisteen (Blauschiefer) mee kreeg.

Het wijngoed van Dr Loosen is gespecialiseerd in Riesling: afgezien van een kleine hoeveelheid Pinot Blanc (Weisburgunder) wordt er uitsluitend Riesling verbouwd.  De wijn op onze proeftafel komt van wijngaarden die in het oude Pruisische Lagenkarte (de beschrijving van wijngoederen ten behoeve van de belastingdienst) nog niet als wijngoed beschreven waren. Aan deze wijnen kent het huis alleen zijn naam, geen enkele geografische  beschrijving toe. Die eer krijgen alleen de wijnen van druiven van de hoogst gekwalificeerde wijngaarden.

De stijle wijngaarden langs de Moezel

Riesling is een zeer aromatische druif die gekenmerkt wordt door een floraal, haast parfumachtig, aroma en een hoge zuurgraad. Riesling vindt zijn oorsprong in Duitsland en Duitsland bepaalt nog steeds de standaard waarop Riesling wijnen uit de rest van de wereld worden beoordeeld. In een koel klimaat heeft Riesling vaak tonen van appel, soms wat honing en altijd een zeer aanwezige zuurgraad, die soms wordt gebalanceerd met rest-suiker. In een iets warmer klimaat kan de wijn zich meer in de richting van citrus en perzik ontwikkelen, terwijl nog warmer gemaakte Riesling (bijvoorbeeld Australische) vaak een kenmerkend limoenaroma op doet. Betere Rieslings hebben een enorm verouderingspotentieel, waarbij ze vaak een petroleum-achtig aroma opdoen (Gout de Pétrole) .

Wij proefden de 2015

Bij het inschenken van het glas viel ons op dat er nog een klein restje koolzuur is achtergebleven in de fles. De wijn is bleekgeel. De neus is redelijk ingetogen en geeft een prettig aroma van appel en zomerbloemen. Bij het proeven valt het frisse karakter van de wijn op, met een flinke zuurgraad, in balans gebracht door een klein zoetje (maar het is geen zoete wijn). Wij proeven appel, perzik, minerale tonen en een klein bittertje in de afdronk, die behoorlijk lang is.

Wijn en spijs:
zuurkool is natuurlijk de klassieker, maar deze wijn is breed inzetbaar. Heerlijk bij gerookte zalm bijvoorbeeld, maar ook prima bij een salade nicoise of  bijvoorbeeld een langzaam gegaarde varkensfricandeau met een enigszins zoete saus. Ook schelpdieren vormen een goede combinatie. Als begeleider van een Indonesische Rijsttafel bewijst deze wijn ook goede diensten.

Prijs en kwaliteit:
Dit is een mooi gemaakte Riesling. Wij kochten hem voor € 12,49 bij Gall&Gall.  Dat is aardig aan de prijs. Dezelfde kwaliteit is voor veel minder te koop als je niet de naam Dr Loosen er bij wilt hebben.

Matthias Thömmes , 2011 Riesling-S (Moezel)

De wijnbouw in het moezelgebied is sterk versnipperd. Veel wijnhuizen bezitten minder dan 5 hectare en slechts een enkel huis bezit 40 hectare of meer. Matthias Thömmes behoort tot de eerste groep.  Thömmes’ focust zich geheel op de productie van goede wijnen: opzetten en onderhouden van een marketingkanaal via een website is niet aan hem besteed. Ook zonder website raakt hij zijn productie jaar op jaar gemakkelijk kwijt aan klanten in Denemarken. In Nederland is Suyderwou’s wijnloods een van de weinige plekken waar zijn wijn te koop is.

Wijngaarden onder kruis op Geierkopf
Wijngaarden onder kruis op Geierkopf

Zijn wijngaarden zijn gelegen iets ten zuiden van het dorpje Wintrich, op de zuidoever van de Moezel, tegen de Geiserkopf. Op deze berg staat een kruisbeeld, de Grosser Herrgott. Deze naam is door Thömmes gebruikt voor de Spätlese Riesling . Wintrich ligt in het midden van het Moezelwijngebied waar de grond veel leisteen bevat en mineraalrijk is. Het microklimaat kenmerkt zich door een gematigde hoeveelheid zon en relatief grote temperatuurverschillen tussen dag en nacht. De ochtendmist die in de dalen hangt laat de nachtkou wat langer hangen waardoor rijping trager op gang komt.

We proefden de Riesling-S uit 2011.

De wijn is mooi helder, bleekgeel met enige opheldering aan de rand. Zoals te verwachten bij een wat oudere Riesling ruik je direct de gôut de pétrol, een geur die geassocieerd wordt met benzinelucht maar feitelijk tot stand komt door veroudering van Rieslingwijnen die sterk mineraal zijn. De geur is zeker niet zwaar, waardoor deze aangenaam blijft. In de mond vallen direct de hoge frisse zuren op met een hint van groene appel (granny’s).  Zoals te verwachten bij een Spätlese is er een beetje restsuiker maar dit blijft op de achtergrond. Het mondgevoel is, door de hoge zuurgraad licht adstringerend. Het alcoholpercentage  is 11 %.

Ons advies is de wijn even op adem te laten komen in het glas. Het is een leuke wijn die we bij graag combineren met groene olijven als antipasta of bij een hoofdgerecht van Sauerkraut mit Bratwurst.

We kochten de wijn voor iets meer dan 10 euro per fles (voor een doos van 6 flessen).

Ludger Veit Spätburgunder

De derde wijn die we beschrijven van wijnmaker Ludger Veit is de Spätburgunder, de pinot noir in Duitsland.  Het getemperde klimaat in de Moezel past goed bij dit ras omdat daarmee een te snelle rijping, de schil is immers vrij dun, voorkomen wordt.  Keerzijde kan zijn dat, bij matige zomers en weinig zon, de rijping niet genoeg doorzet en er een wijn resteert met onaffe zuren en minimale fruittonen.

Ligging wijngaarder Ludger Veit

De zuidoriëntatie van de wijngaarden van Ludger Veit aan de noordoever van Moezel bieden een gunstige ligging en microklimaat.

 

Deze Spätburgunder van Ludger Veit is uit 2013. We kochten  de wijn, net als de andere wijnen van Ludger Veit, bij Suyderwou’s wijnloods voor € 12,50.

Handmatige pluk Spätburgunder
Handmatige pluk Spätburgunder

Het percentage alcohol is 13 %. In het glas toont de wijn mooi helder met een kleur tussen oudroze en lichtrood in. De neus is licht en elegant met lichte mineraliteit en de geur van zachte kers.  De smaak is plezierig fris met opnieuw aanwezigheid van kersen begeleid door elegante zuren. Het mondgevoel is aangenaam dankzij kleine prettige  tannines. en ook in de afdronk ontmoeten we weer het kersje.

Onze conclusie is dat dit een mooie elegante Spätburgunder is.  Wellicht is een carpaccio met kaas en kappertjes al iets te veel, maar als begeleider bij een goede kalfssukade vergezeld van een lichte puree en boontjes wordt het vast een feestje.

 

Ludger Veit Dornfelder 2008

controle van rijping voor pluk
controle van rijping voor pluk

Onlangs schreven we over Ludger Veit die aan de Moezel verschillende interessante wijnen produceert. Een van de aangeplante druivenrassen is de Dornfelder.

Het druivenras Dornfelder is een kruising van verschillende andere Duitse druivenrassen. In eerste instantie werd deze vooral gebruikt om andere wijnen meer kleur te geven, maar later ontdekte men dat de Dornfelder zelf ook krachtige wijnen kan geven met rood fruit in de hoofdrol bij de smaakvorming. Rijping doet deze wijn ook goed: jong kan de wijn hard zijn. Het terroir waar de Dornfelder van Ludger Veit groeit is niet wezenlijk verschillend van de terroir rond de zuidelijke Moezel: zij bevat veel leisteen en is mineraalrijk.

 We proefden de Dornfelder 2008.

RVS tanks in wijnkelder
RVS tanks in wijnkelder

In het glas toont de wijn donkerrood met geringe opheldering in de rand. Ondanks de leeftijd is er nog geen bruinverkleuring waar te nemen. De neus heeft iets kruidigs/rokerigs wat niet van opvoeding in getoaste vaten komt: zij is in RVS tanks opgevoed. Ook herkennen we mooie fruittonen van framboos en aardbei.

Bij het proeven vallen de kruidige tonen weer op die doen denken aan nootmuskaat, kruidnagel en wat tabak. Maar ook hier weer de frisse fruittonen van aardbei en framboos. Het mondgevoel is prettig licht adstringerend.

We proefden de wijn nog eens nadat deze wat warmer was (net boven van 20 graden) en merkten dat de kruidigheid naar de achtergrond verdween en de fruittonen nog duidelijker naar voren treden.  Welgemeend advies is deze wijn tijdige open te trekken en op adem te laten komen. Het alcoholpercentage is 13,5%.

Al met al een interessante wijn die we bij een voor- en hoofdgerecht kunnen gebruiken. Denk dan bijvoorbeeld aan een voorgerecht met fijngesneden gerookte gans met bietenpesto of bij een hoofdgerecht van zeeduivel omwikkeld met parmaham.

Ook deze wijn kochten we bij de Suyderwou’s wijnloods voor € 11,50. Bij afname van een doos kost de wijn iets meer dan € 9,50 per fles.

 

Ludger Veit 2013 Gewürztraminer

wijngaarden op noordhelling van de Moezel
wijngaarden  op noordhelling van de Moezel

Met wijnen uit de Moezel hebben veel mensen niet direct positieve associaties. Zoetig, niet-prettige zuren, bulkwijn van lage kwaliteit in kartonverpakking. Dat dit Ludger Veit 2013 Gewürztraminerbeeld merendeels achterhaald is, bewijst Ludger Veit met zijn wijnen.  Begin jaren ’80 nam hij het bedrijf van zijn vader over. Hij veranderde de wijnproductie van nevenactiviteit  tot een op kwaliteitswijnen georiënteerd wijnhuis. De wijngaarden grenzen direct aan de Moezel in het plaatsje Osann-Monsel. Naast de bestaande Riesling is Ludger al vroeg begonnen met het aanplanten van verschillende andere druivenrassen.

de wijngaarden van Ludger Veit in de winter
de wijngaarden van Ludger Veit in de winter

Zijn wijngaarden liggen op de noordoever van een oost-zuid georiënteerd deel van de Moezel met als resultaat een prima oriëntatie op  het zuiden.

 

 

We proefden de Mosel, Gewürztraminer 2013

Het is een licht-strogele wijn, zuiver en mooi helder in het glas. In de neus ruiken we zachte frisse zuren, bloemen en iets van warm fruit dat doet denken aan lychee en zoete appel zoals cox. In de mond geeft de wijn een licht filmend gevoel met een frissen smaak. Er zit een klein plezierig bittertje in de afdronk en in de finale komt nog mooi fruit naar voren. De smaak doet denken aan rozebottels, lychee. Anders dan veel andere Gewürztraminers is deze elegant en rank van smaak.  Die elegantie maakt deze Gewürztraminer interessant. Het alcoholpercentage is 13,5%

We vinden dat de wijn een mooie combinatie kan zijn met bijvoorbeeld kerriesoep of patrijs met zachte choucroute.

De wijn kochten we bij de Suyderwou’s wijnloods. Bij afname van een doos kost de wijn iets meer dan € 14,50 per fles.